NIEUWE STRAATNAMEN TE BACHTE-MARIA-LEERNE
door
Jan Luyssaert
Bachte-Maria-Leerne kreeg de laatste jaren enkele nieuwe straten en
verkavelingen, zodat ook hier nieuwe namen noodzakelijk werden.
Het gemeentebestuur heeft een verantwoorde werkwijze toegepast bij het
zoeken naar die nieuwe namen.
De indeling van de gemeente in wijken zoals ze op oudere kaarten voorkwamen,
werd behouden. Wie de gemeente niet kent kan zo gemakkelijk in een bepaalde wijk
een weg vinden.
Bij vele straatnamen werd het bepalend element straat, heel dikwijls
vervangen door dreef, weg, park of bos. Enkele namen zoals De
Kogge en Amakers kregen geen bepalend element, wat in die gevallen
wel verantwoord is.
Enkele oude namen werden behouden, vooral dan in de dorpskom en in de wijk
Bachte, bv. Bagattestraat, Peperstraat en Dulakerweg. Aanvankelijk
wilde men ook die oude namen vervangen. Gelukkig heeft het gemeentebestuur
tijdig ingezien dat straatnamen die goed ingeburgerd zijn en algemeen bekend
zijn, beter worden bewaard.
In de omgeving van het Domein Ooidonk kregen de nieuwe straten de naam van
vroegere kasteelbewoners, bv. Filliersdreef (Charles-Louis Filliers, eerste
burgemeester van Bachte-Maria-Leerne, 1791-1869); de Montmorencydreef (deze
familie bewoonde het kasteel van 1425 tot 1592). Ik stel me hier ernstig de
vraag hoe deze namen moeten en zullen uitgesproken worden. Een goede straatnaam
moet door iedereen zonder moeite uitgesproken en begrepen kunnen worden. Er
bestaat een gevaar dat de volksetymologie of volkshumor deze namen weldra zullen
veranderen. Zou het niet wenselijk zijn bij elke straatnaam die niet
onmiddellijk doorzichtig is een korte historische of etymologische verklaring op
het bordje te geven? Dat is zeker wenselijk bij de boven genoemde namen of in
bv. De Kogge, Dulakersweg en Amakers. In de West-Duitse stad Bad
Hersfeld (Hessen) zagen we dergelijke straatnaamborden. De naam Maaigemhoekstraat
moest plaats ruimen voor Graaf Henridreef, maar het oude woord maaigem
verdween niet uit het repertorium. We vinden het terug in de nieuwe naam Maaigemdijk.
In de landelijke zonde tussen het kanaal van Schipdonk en de dorpskom kregen
de wegen namen uit de plaatselijke fauna en flora, bv. Leeuwerikenweg,
Merelweg, Zwaluwenweg, Reigersweg.
De spelling van bestaande namen werd aan de huidige spellingsregels
aangepast. Leimeersdreef werd Leiemeersdreef. De spelling De
Kogge lijkt me minder verantwoord. In de volksmond wordt het woord met een
lange klinker uitgesproken. Waarschijnlijk moeten we denken aan het
Middelnederlands cooch = stuk land dat buiten een binnendijk gelegen is.
De vroegere herberg De Kogge lag inderdaad aan de Leieoever. We betreuren
dat de spelling Holdenweg niet aan het oorspronkelijke holenweg
(1450 "Holenweghe") werd aangepast.